دنبالکردن یک واژه از کهنترین شکلش تا Rákva در نخستین پادشاهیها.
متن اصلی به زبان انگلیسی نوشته شده است.
خط شمالی با Proto-Ahéric آغاز میشود و از Proto-Tū́glemća، Tū́glemća کهن و Rákva کهن به Rákva کلاسیک میرسد، از −۹٬۰۰۰ تا −۲٬۴۰۰ بر پایهٔ گاهشماریِ پادشاهیهای شمالی. هر مرحله مجموعهای از قانونهای آوایی است که به ترتیبی ثابت اعمال میشود؛ هیچچیز از آن با دست نوشته نشده است. واژهای برگزینید و قانونها را یکییکی فرا بخوانید.
واژهای برگزینید
گرگ
از ریشهٔ reg-
Ahéric نخستین
régiḥ
Tū́glemća نخستین, −۹٬۰۰۰ – −۶٬۰۰۰
T3 · دگرگونی بزرگ
rékiḥ
bʰ dʰ gʰ ǵʰ gʷʰ > b d g ǵ gʷ؛ b d g ǵ gʷ > p t k ć kʷ؛ p t k ḱ kʷ > f θ x ś xʷ، جز پس از همخوان، که ḱ به ć بدل میشود.
Tū́glemća کهن, −۶٬۰۰۰ – −۳٬۵۰۰
T4 · افتادن حنجرهایها
réki
ḥ و ʔ از میان میروند؛ انسدادیِ واکدار پیش از ḥ نخست بیواک میشود.
Rákva کهن, −۳٬۵۰۰ – −۲٬۸۶۰
R2 · درآمیختن در a
ráki
e و o کوتاه در a یکی میشوند؛ ē و ō بلند میمانند.
واژه در پایان هر مرحله
Ahéric نخستینrégiḥ
Tū́glemća نخستینrékiḥ
Tū́glemća کهنréki
Rákva کهنráki
Rákva کلاسیکráki
آتش
از ریشهٔ rebʰ-
Ahéric نخستین
rébʰuḥ
Tū́glemća نخستین, −۹٬۰۰۰ – −۶٬۰۰۰
T3 · دگرگونی بزرگ
rébuḥ
bʰ dʰ gʰ ǵʰ gʷʰ > b d g ǵ gʷ؛ b d g ǵ gʷ > p t k ć kʷ؛ p t k ḱ kʷ > f θ x ś xʷ، جز پس از همخوان، که ḱ به ć بدل میشود.
Tū́glemća کهن, −۶٬۰۰۰ – −۳٬۵۰۰
T4 · افتادن حنجرهایها
rébu
ḥ و ʔ از میان میروند؛ انسدادیِ واکدار پیش از ḥ نخست بیواک میشود.
Rákva کهن, −۳٬۵۰۰ – −۲٬۸۶۰
R2 · درآمیختن در a
rábu
e و o کوتاه در a یکی میشوند؛ ē و ō بلند میمانند.
واژه در پایان هر مرحله
Ahéric نخستینrébʰuḥ
Tū́glemća نخستینrébuḥ
Tū́glemća کهنrébu
Rákva کهنrábu
Rákva کلاسیکrábu
سنگ
از ریشهٔ yel-
Ahéric نخستین
yéluḥ
Tū́glemća کهن, −۶٬۰۰۰ – −۳٬۵۰۰
T4 · افتادن حنجرهایها
yélu
ḥ و ʔ از میان میروند؛ انسدادیِ واکدار پیش از ḥ نخست بیواک میشود.
Rákva کهن, −۳٬۵۰۰ – −۲٬۸۶۰
R2 · درآمیختن در a
yálu
e و o کوتاه در a یکی میشوند؛ ē و ō بلند میمانند.
واژه در پایان هر مرحله
Ahéric نخستینyéluḥ
Tū́glemća نخستینyéluḥ
Tū́glemća کهنyélu
Rákva کهنyálu
Rákva کلاسیکyálu
اسب
از ریشهٔ gʷʰlen-
Ahéric نخستین
gʷʰléniḥ
Tū́glemća نخستین, −۹٬۰۰۰ – −۶٬۰۰۰
T3 · دگرگونی بزرگ
gʷléniḥ
bʰ dʰ gʰ ǵʰ gʷʰ > b d g ǵ gʷ؛ b d g ǵ gʷ > p t k ć kʷ؛ p t k ḱ kʷ > f θ x ś xʷ، جز پس از همخوان، که ḱ به ć بدل میشود.
Tū́glemća کهن, −۶٬۰۰۰ – −۳٬۵۰۰
T4 · افتادن حنجرهایها
gʷléni
ḥ و ʔ از میان میروند؛ انسدادیِ واکدار پیش از ḥ نخست بیواک میشود.
T7 · گسست لبکامیها
gléni
پیش از واکه kʷ gʷ hʷ به kw gw hw بدل میشوند؛ در جاهای دیگر گردی خود را از دست میدهند.
Rákva کهن, −۳٬۵۰۰ – −۲٬۸۶۰
R2 · درآمیختن در a
gláni
e و o کوتاه در a یکی میشوند؛ ē و ō بلند میمانند.
واژه در پایان هر مرحله
Ahéric نخستینgʷʰléniḥ
Tū́glemća نخستینgʷléniḥ
Tū́glemća کهنgléni
Rákva کهنgláni
Rákva کلاسیکgláni
پادشاه
از ریشهٔ step-
Ahéric نخستین
stépṇ
Tū́glemća نخستین, −۹٬۰۰۰ – −۶٬۰۰۰
T2 · رسانههای هجاساز
stépn
ṛ ḷ ṃ ṇ به ar al am an بدل میشوند؛ پیش از واکه همخواناند.
T3 · دگرگونی بزرگ
stéfn
bʰ dʰ gʰ ǵʰ gʷʰ > b d g ǵ gʷ؛ b d g ǵ gʷ > p t k ć kʷ؛ p t k ḱ kʷ > f θ x ś xʷ، جز پس از همخوان، که ḱ به ć بدل میشود.
Rákva کهن, −۳٬۵۰۰ – −۲٬۸۶۰
R2 · درآمیختن در a
stáfn
e و o کوتاه در a یکی میشوند؛ ē و ō بلند میمانند.
Rákva کلاسیک, −۲٬۸۶۰ – −۲٬۴۰۰
R9 · n پایانی
stáf
n پایانِ واژه میافتد.
واژه در پایان هر مرحله
Ahéric نخستینstépṇ
Tū́glemća نخستینstéfn
Tū́glemća کهنstéfn
Rákva کهنstáfn
Rákva کلاسیکstáf
واژه
از ریشهٔ tenw-
Ahéric نخستین
ténwmor
Tū́glemća نخستین, −۹٬۰۰۰ – −۶٬۰۰۰
T1 · سایشیشدگی
sénwmor
t پیش از واکهٔ پیشین یا y به s بدل میشود.
Rákva کهن, −۳٬۵۰۰ – −۲٬۸۶۰
R2 · درآمیختن در a
sánwmar
e و o کوتاه در a یکی میشوند؛ ē و ō بلند میمانند.
واژه در پایان هر مرحله
Ahéric نخستینténwmor
Tū́glemća نخستینsénwmor
Tū́glemća کهنsénwmor
Rákva کهنsánwmar
Rákva کلاسیکsánwmar
آب
از ریشهٔ wen-
Ahéric نخستین
wénuḥ
Tū́glemća کهن, −۶٬۰۰۰ – −۳٬۵۰۰
T4 · افتادن حنجرهایها
wénu
ḥ و ʔ از میان میروند؛ انسدادیِ واکدار پیش از ḥ نخست بیواک میشود.
Rákva کهن, −۳٬۵۰۰ – −۲٬۸۶۰
R2 · درآمیختن در a
wánu
e و o کوتاه در a یکی میشوند؛ ē و ō بلند میمانند.
Rákva کلاسیک, −۲٬۸۶۰ – −۲٬۴۰۰
R8 · w به v بدل میشود
vánu
w > v پیش از واکه یا y، پس از هر همخوانی نیز؛ پیش از u میافتد.
واژه در پایان هر مرحله
Ahéric نخستینwénuḥ
Tū́glemća نخستینwénuḥ
Tū́glemća کهنwénu
Rákva کهنwánu
Rákva کلاسیکvánu
خدا
از ریشهٔ bʰemk-
Ahéric نخستین
bʰémkṇ
Tū́glemća نخستین, −۹٬۰۰۰ – −۶٬۰۰۰
T2 · رسانههای هجاساز
bhémkn
ṛ ḷ ṃ ṇ به ar al am an بدل میشوند؛ پیش از واکه همخواناند.
T3 · دگرگونی بزرگ
bémkn
bʰ dʰ gʰ ǵʰ gʷʰ > b d g ǵ gʷ؛ b d g ǵ gʷ > p t k ć kʷ؛ p t k ḱ kʷ > f θ x ś xʷ، جز پس از همخوان، که ḱ به ć بدل میشود.
Rákva کهن, −۳٬۵۰۰ – −۲٬۸۶۰
R2 · درآمیختن در a
bámkn
e و o کوتاه در a یکی میشوند؛ ē و ō بلند میمانند.
Rákva کلاسیک, −۲٬۸۶۰ – −۲٬۴۰۰
R9 · n پایانی
bámk
n پایانِ واژه میافتد.
واژه در پایان هر مرحله
Ahéric نخستینbʰémkṇ
Tū́glemća نخستینbémkn
Tū́glemća کهنbémkn
Rákva کهنbámkn
Rákva کلاسیکbámk
شکلها را همان ماشینی تولید کرده که جلدهای زبانشناختی را ساخته است. دمیدگیها و لبکامیها به شیوهٔ سنتی (bʰ، gʷ) نوشته میشوند و تکیه با علامت تیز مشخص شده است. واژهها گزینهای کوچک از فرهنگ ۳۸۷ معناییاند.